p7s Dosyası Nasıl Açılır?

Bir kurumdan, avukatınızdan ya da iş ortağınızdan gelen e-postanın ekinde .p7s uzantılı bir dosya var; çift tıklıyorsunuz, Windows "Bu dosyayı açmak için bir uygulama seçin" diyor ya da içinden anlamsız karakterler çıkıyor. Endişelenmeyin: dosya bozuk değil. Elinizdeki şey, bir belgenin elektronik imzayla paketlenmiş hâlidir. Bu yazıda p7s dosyasının ne olduğunu, kardeşleri olan p7m, imzalı PDF (PAdES) ve imzalı XML (XAdES) dosyalarından farkını ve içeriğe nasıl ulaşacağınızı anlatıyoruz.

Kısa yol

Program kurmadan, tarayıcıda: dosyayı yükleyin, belgeyi görün, imzayı doğrulayın.

E-imzalı dokümanı aç ve doğrula →

p7s dosyası nedir?

.p7s uzantısı, PKCS #7 Signature ifadesinin kısaltmasıdır. PKCS #7 (günümüzdeki adıyla CMS – Cryptographic Message Syntax), bir verinin üzerine dijital imza, imzacının sertifikası ve isteğe bağlı olarak zaman damgası gibi bilgilerin eklendiği standart bir "zarf" biçimidir. Türkiye'de 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında kullanılan CAdES (CMS Advanced Electronic Signatures) imzaları da bu zarfın gelişmiş sürümüdür. Yani bir p7s dosyası aslında şunları içerir:

İmzalanan belge (tümleşik imzada zarfın içinde, ayrık imzada ise yanında ayrı bir dosya olarak),
İmza değeri – belgenin özetinin (hash) imzacının özel anahtarıyla şifrelenmiş hâli,
İmzacının nitelikli elektronik sertifikası (adı, TC kimlik / seri numarası, sertifikayı veren ESHS),
Varsa zaman damgası, sertifika zinciri ve iptal (OCSP/CRL) kayıtları.

Bu yüzden p7s dosyasını Word veya PDF okuyucu ile açamazsınız; önce zarfı açıp içindeki belgeyi çıkaran ve imzayı doğrulayan bir araca ihtiyacınız vardır.

p7s, p7m, PAdES ve XAdES: hangisi hangisi?

Uzantı / Biçim	Ne anlama gelir?	İçerik nerede?
.p7s	CMS/CAdES imza zarfı. Teoride "yalnızca imza" demek olsa da Türkiye'de çoğu uygulama belgeyi de zarfın içine koyar (tümleşik imza).	Çoğunlukla içinde; bazen yanındaki orijinal dosyada (ayrık imza).
.p7m	CMS zarfı; belge her zaman içindedir (enveloped).	İçinde.
.sgn / .imz	UYAP ve bazı kurum yazılımlarının CAdES zarfına verdiği uzantılar. UYAP'ta imzalı UDF belgeleri genellikle `content.xml` + `sign.sgn` içeren bir zip paketi olarak gelir.	Zip içinde ayrı dosya.
İmzalı PDF (PAdES)	İmza, PDF dosyasının içine gömülüdür. Dosya normal bir PDF gibi açılır; imza paneli Adobe Reader'da görünür.	PDF'in kendisi.
İmzalı XML (XAdES)	e-Fatura, e-Arşiv, e-Yazışma paketleri gibi yapılandırılmış belgelerde kullanılır. İmza XML'in içine (enveloped), XML imzanın içine (enveloping) ya da ayrı (detached) olabilir.	Biçime göre değişir.

Yöntem 1: Tarayıcıda açın ve doğrulayın (önerilen)

En hızlı yol, hiçbir program kurmadan İmzaOnay'ın ücretsiz E-İmzalı Dokümanı Aç ve Doğrula aracını kullanmaktır. Araç CAdES (p7s/p7m/sgn), PAdES (imzalı PDF), XAdES (imzalı XML) ve imzalı UDF paketlerini otomatik tanır.

imzaonay.com.tr/verify-signature adresine gidin.
p7s (ya da PDF/XML/zip) dosyanızı sürükleyip bırakın ve Aç ve Doğrula düğmesine basın.
İmza Ağacı'nda belgeyi kimlerin, hangi sırayla imzaladığını görün (paralel imzalar yan yana, seri/karşı imzalar iç içe listelenir).
İmza Detayları sekmesinde imza formatı, seviyesi (BES / T / LT / LTA), algoritması, beyan edilen imza zamanı, zaman damgası ve sertifika bilgilerini inceleyin. Her kontrolün (imza bütünlüğü, sertifika zinciri, iptal durumu, zaman damgası) sonucu ayrı ayrı gösterilir.
Doküman İçeriği sekmesinde zarfın içindeki belgeyi (PDF, Word, metin, XML, UDF…) doğrudan tarayıcıda görüntüleyin veya İndir ile orijinal dosyayı kaydedin.
Teknik Rapor sekmesinden tüm kontrolleri ve ham doğrulama raporunu JSON olarak indirip arşivleyebilirsiniz.

Dosya "ayrık imza" ise (zarfın içinde belge yoksa) araç sizi uyarır; Harici içerik alanına imzalanan orijinal dosyayı eklediğinizde özet karşılaştırması yeniden yapılır ve belge görüntülenir.

Gizlilik notu: Dosyanız yalnızca doğrulama işlemi için işlenir, sunucuda saklanmaz.

Yöntem 2: Masaüstü uygulamalarıyla açmak

Kurum içinde çevrimdışı çalışmanız gerekiyorsa şu seçenekler de mevcuttur:

e-İmza sağlayıcınızın yazılımı – TÜBİTAK Kamu SM, e-Güven, TürkTrust, E-Tuğra ve diğer ESHS'lerin imzalama uygulamaları çoğunlukla p7s dosyasını açıp doğrulayabilir.
UYAP Doküman Editörü – UYAP'tan gelen imzalı UDF paketleri için.
Adobe Acrobat Reader – yalnızca imzalı PDF (PAdES) için; sol panelden "İmzalar" sekmesine bakın. Türk ESHS kök sertifikalarını güvenilir listeye eklemediyseniz imza "bilinmeyen" görünebilir.
OpenSSL (ileri düzey) – komut satırında içeriği çıkarmak için: openssl cms -verify -in belge.p7s -inform DER -noverify -out belge.pdf. Bu komut yalnızca içeriği çıkarır; sertifika zinciri ve zaman damgası doğrulaması yapmaz.

Dosyayı açtım; imza "geçerli" ne demek?

Bir elektronik imzanın geçerli sayılması için birkaç kontrolün hepsinin başarılı olması gerekir:

Bütünlük: Belge imzalandıktan sonra tek bir bayt bile değişmemiş olmalı (özet karşılaştırması).
Sertifika: İmzacının sertifikası nitelikli olmalı, geçerlilik süresi içinde olmalı ve güvenilir bir ESHS'ye kadar uzanan zincir doğrulanmalı.
İptal durumu: Sertifika imza anında iptal edilmiş (OCSP/CRL) olmamalı.
Zaman: "Beyan edilen imza zamanı" imzacının bilgisayar saatidir ve tek başına kanıt değildir; güvenilir kanıt, bir zaman damgası sunucusunun (TSA) eklediği zaman damgasıdır. T, LT ve LTA seviyeli imzalar bu kanıtı içerir.

Araç bu kontrollerin her birini ayrı satırda gösterir; herhangi biri başarısızsa belge "Geçersiz" ya da "Uyarı" olarak işaretlenir ve nedeni açıklanır.

Sık karşılaşılan sorunlar

"Dosyada içerik yok" uyarısı alıyorum

Elinizdeki dosya ayrık (detached) imzadır. Gönderen tarafın size imzalanan orijinal belgeyi de iletmesi gerekir; iki dosyayı birlikte yükleyin.

Sertifika süresi dolmuş görünüyor

Sertifikanın bugün geçerli olması gerekmez; imza anında geçerli olması yeterlidir. Bunu kanıtlamak için imzanın zaman damgası (T/LT/LTA) içermesi gerekir. Zaman damgasız (BES) eski imzalarda bu durum "uyarı" olarak raporlanır.

İçindeki belge UDF, açılmıyor

UDF, UYAP'a özgü bir belge biçimidir. Araç UDF içeriğini otomatik olarak PDF'e çevirip gösterir; ayrıca UDF Çevirici ile dönüştürebilirsiniz.

p7s içinde başka bir p7s var

Bu, seri (iç içe) imzalamadır: ikinci imzacı, birinci imzanın tamamını imzalamıştır. Araç iç zarfı da açmanıza izin verir ve her katmanı ağaçta ayrı gösterir.

Özet

p7s dosyası bozuk bir ek değil, belgenizin hukuken geçerli elektronik imzayla paketlenmiş hâlidir. İçindeki belgeye ulaşmak ve imzanın gerçekten geçerli olup olmadığını görmek için E-İmzalı Dokümanı Aç ve Doğrula aracını kullanabilir; isterseniz doğrulama raporunu indirip dosyayla birlikte arşivleyebilirsiniz. Kurumsal entegrasyon için aynı doğrulama motoru Kurumsal API paketleriyle de sunulmaktadır.